Voetballen, groeien en ineens pijn krijgen aan je hiel. Het komt regelmatig voor bij jonge voetballers.

Ouders horen dan al snel de term hielspoor. Maar bij kinderen en jongeren in de groei is er vaak iets anders aan de hand: de ziekte van Sever, ook wel Morbus Sever genoemd.

Deze groeigerelateerde hielklacht komt vooral voor bij actieve kinderen en jongeren. Voetbal, springen en hardlopen kunnen de klachten duidelijker maken.

Wat is de ziekte van Sever?

De hiel bestaat bij kinderen en jongeren nog uit groeiend bot. Ter hoogte van de hiel bevindt zich de groeischijf. Tijdens de groei kan het gebied rond deze groeischijf gevoelig raken door herhaalde belasting.

Bij de ziekte van Sever ontstaat pijn rondom de achterzijde of onderzijde van de hiel.

Het is dus geen klassiek hielspoor waarbij er sprake is van een botuitsteeksel zoals dat vooral bij volwassenen wordt besproken.

Toch wordt de klacht in de volksmond regelmatig hielspoor genoemd.

Waarom komt het juist bij jonge voetballers voor?

Tijdens een groeispurt kan het lichaam snel veranderen. Botten groeien, terwijl spieren en pezen zich moeten aanpassen aan die verandering.

De achillespees speelt hierbij een belangrijke rol. Deze pees loopt naar de hiel en krijgt tijdens rennen, springen en afzetten veel belasting te verwerken.

Voor een jonge voetballer die meerdere keren per week traint en wedstrijden speelt, kan die belasting behoorlijk oplopen.

Zeker wanneer een groeispurt samenvalt met veel sportbelasting kunnen hielklachten ontstaan.

Hoe herken je de klachten?

De pijn ontstaat meestal geleidelijk.

Veel jonge spelers merken bijvoorbeeld:

• pijn aan één of beide hielen;
• pijn tijdens of na het voetballen;
• pijn bij rennen en springen;
• gevoeligheid wanneer op de hiel wordt gedrukt;
• klachten die na rust minder worden;
• pijn die na een training of wedstrijd duidelijker aanwezig is.

Een typisch signaal is dat de klachten vooral tijdens sportactiviteiten optreden en daarna weer afnemen.

Moet je stoppen met voetballen?

Niet iedere jonge speler met hielpijn hoeft volledig te stoppen met sporten.

De juiste belasting hangt af van de ernst van de klachten. Soms kan een speler blijven trainen met aangepaste belasting. In andere situaties is tijdelijk meer rust nodig.

Belangrijk is vooral dat een jonge voetballer niet structureel door de pijn heen blijft spelen.

Pijn is een signaal dat de belasting op dat moment mogelijk te hoog is.

Een fysiotherapeut of arts kan helpen bepalen welke belasting verantwoord is.

Wat kun je zelf doen?

Bij lichte klachten kan het helpen om tijdelijk minder belastende activiteiten te doen.

Denk bijvoorbeeld aan:

Belasting aanpassen
Minder sprinten, springen of intensieve trainingen wanneer deze activiteiten de klachten duidelijk uitlokken.

Rust nemen
Voldoende herstel tussen trainingen en wedstrijden is belangrijk.

Goede schoenen
Voetbalschoenen die goed passen en geschikt zijn voor de ondergrond kunnen bijdragen aan comfortabel bewegen.

Oefeningen
Een fysiotherapeut kan gerichte oefeningen adviseren om bijvoorbeeld de kracht en belastbaarheid van de kuit en enkel te verbeteren.

Geleidelijk opbouwen
Wanneer de klachten verminderen, is het verstandig de sportbelasting stap voor stap weer op te bouwen.

Wanneer naar een specialist?

Hielpijn bij een jonge voetballer hoeft niet direct ernstig te zijn. Toch is het verstandig om de klachten serieus te nemen.

Laat een arts of fysiotherapeut meekijken wanneer:

• de pijn steeds erger wordt;
• de speler niet normaal kan lopen;
• de pijn ook in rust aanwezig is;
• er sprake is van een duidelijke zwelling of roodheid;
• de klachten langdurig blijven bestaan;
• de speler steeds opnieuw last krijgt;
• je twijfelt over de oorzaak van de pijn.

Niet iedere hielpijn bij een kind is automatisch de ziekte van Sever. Een specialist kan andere oorzaken uitsluiten en beoordelen wat er precies aan de hand is.

Hielpijn tijdens een groeispurt

De combinatie van groei en sportbelasting is belangrijk om te begrijpen.

Een jonge voetballer kan een periode hebben waarin alles goed gaat en vervolgens tijdens een groeispurt ineens klachten ontwikkelen.

Dat betekent niet dat voetbal slecht is voor de groei.

Het betekent vooral dat de belasting soms tijdelijk moet worden aangepast aan wat het lichaam op dat moment aankan.

Wanneer kan een jonge voetballer weer volledig trainen?

Dat verschilt per speler.

Het doel is niet alleen dat de pijn minder wordt, maar dat de hiel weer voldoende belastbaar is voor de activiteiten die bij voetbal horen: rennen, versnellen, afremmen, springen en draaien.

Een geleidelijke terugkeer naar volledige training is daarom meestal verstandiger dan direct weer voluit gaan zodra de pijn verdwenen lijkt.

Een fysiotherapeut kan hierbij een persoonlijk opbouwschema maken.

Hielpijn voorkomen?

De ziekte van Sever is niet altijd te voorkomen. Groeien hoort nu eenmaal bij het lichaam van een jonge voetballer.

Wel kun je verstandig omgaan met belasting.

Zorg voor voldoende herstel, luister naar terugkerende pijnklachten en voorkom dat een jonge speler wekenlang blijft doorspelen met duidelijke hielpijn.

Ook een goede afwisseling tussen belasting en rust is belangrijk.

Tot slot

Wordt een jonge voetballer tijdens een groeispurt regelmatig geplaagd door hielpijn? Denk dan niet automatisch aan het klassieke hielspoor.

Bij jonge sporters kan de ziekte van Sever een belangrijke oorzaak zijn.

De klachten zijn vaak goed te begeleiden, maar het is belangrijk om de belasting serieus te nemen en bij aanhoudende of ernstige klachten professioneel advies te vragen.

Want jonge voetballers moeten vooral kunnen blijven doen waar ze plezier in hebben:

voetballen.